Les Chiens Sportives
  • Home
  • Hondenschool
  • Hondentrainingsweken
  • Pension
  • Online Modules
  • Wie zijn wij?
  • Accommodatie
  • Contact en informatie
  • Vidar
  • Publicaties
  • Waar zijn wij?
  • A la Carte Menu 2025

01 - Springen is meer dan Springen

Onlangs organiseerde ik in Nederland meerdere workshops “Springen is meer dan springen”. Daarmee wilde ik wat stof tot nadenken meegeven over wat veilig springen binnen onze jachtsport aangaat. Aangezien in onze zo brede tak van hondensport we veel dingen vragen waarin we soms de expertise in andere sporten vinden, kijk of doe ik graag die betreffende expertise op in hun “keukens”. Voor deze workshop heb ik dan ook de hulp ingeschakeld van Mary Kerssen, die al jaren behendigheid en body awareness trainingen geeft maar ook hierin de trainers opleidt. Daarnaast werkt ze veel samen, middels het bodyfit programma, met fysiotherapeute Marianne Krediet en bewegings-dierarts Ronald Mouwen. Daarnaast had ik ter voorbereiding op deze workshop contact met wat veterinaire collega’s om het over het zicht van de hond te hebben, wat uiteraard ook een essentiële rol speelt in goed en veilig je sprong inschatten en maken. ‘De Jachthond’ vroeg ons hierover een artikel te schrijven en Mariëlle van Vlaar was zo lief op een van de workshops te komen fotograferen. Het bleek duidelijk een zeer geliefd onderwerp gezien de massale hoeveelheid inschrijvingen. Het werden dan ook al snel in plaats van 2 workshops maar liefst 6 workshops, en ondanks dat konden we nog steeds niet iedereen plaatsten. Hopelijk kunnen we die combinaties en de lezers van De Jachthond met dit artikel alsnog informeren en inspireren, en inzichten meegeven waaruit blijkt dat “springen echt meer is dan gewoon even springen”, en dat je ook de jachthond hier prima op kunt voorbereiden. Naar ons idee belangrijk om te doen, daar er steeds vaker hekjes en andere obstakels op de workingtesten voorkomen. Veel leesplezier!

Visuele zintuigelijke waarnemingen
Te beginnen met: hoe ziet een hond de obstakels/hindernissen eigenlijk in vergelijk met ons mensen? Inmiddels weten de meesten van ons wel dat honden kleuren niet hetzelfde zien als mensen. Zo zien ze de vaak goedbedoeld ingezette signaalkleuren, die mensen zien als rood en oranje, als een soort groengeel. De voor ons dus zo goed zichtbare oranje dummy’s, oranje veiligheidshesje, maar dus ook de helaas nog veel gebruikte oranje schapennetten zijn voor honden dus nauwelijks tot niet zichtbaar. 
Ook is er een verschil in hoe ze overdag details zien ten opzichte van ons mensen. Ze zien pas vanaf een meter of zes daadwerkelijk in detail een obstakel of hindernis, terwijl wij deze al vanaf 22 meter in detail zien. Bewegende voorwerpen zien ze echter wel sneller en beter dan wij.
In de schemering en ’s nachts zien honden weer veel beter dan wij. Maar wisten jullie dat honden net als mensen ver- of bijziend kunnen zijn? Kortom, sommige honden zullen ook daadwerkelijk veel meer moeite hebben met leren springen of het misschien nooit goed leren. Een oogarts kan dit meten. Is dit het geval, vraag ze dan niet wat ze oprecht niet kunnen.
In de volgende links die ik op internet vond kun meer over deze verschillen lezen, en waardoor ze komen. Ze zijn voorzien van duidelijk plaatjes: 

https://www.behivet.be/artikels/zintuiglijke-waarneming-hond/zintuiglijke-waarneming-hond-deel2/#:~:text=Honden%20kunnen%20blauwe%20en%20gele,een%20rol%20bij%20het%20kleurenzien

https://www.doggo.nl/artikelen/hondenlichaam/ogen-wat-ziet-een-hond/


Maar wat houdt dat nou precies in voor onze honden en het springen binnen de jacht en jachttraining? Nou vrij veel, vooral omdat er bij een aantal van deze zaken soms onvoldoende wordt stilgestaan binnen onze tak van sport. 

Kleur van de obstakels/hekjes
Helaas worden binnen de trainingen en de wedstrijden vaak nog steeds de oranje schapen netten gebruikt. Het zal duidelijk zijn dat de hond deze dus volstrekt niet ziet. Vaak wordt er om die reden een wit lint bovenlangs of soms zelfs ook nog in het midden geregen. Goed bedoeld, maar nog steeds 50% kans dat de hond dan kiest om er overheen springen of eronder door te willen sjezen. Voor de hond zijn immers uitsluitend de twee linten zichtbaar en niet het net ertussen. Na een paar nare crash-ervaringen zal een slimme hond heus besluiten dat springen dus de meest veilige optie is om bij je doel (het apport) te komen, maar of hij dan nog helemaal heel is en durft, is dan de vraag.

Afstand van de obstakels/hekje

Binnen onze sport komen onze honden de obstakels/hekjes vaak pas op grote afstand tegen. Vaak zijn ze voor ons wel al zichtbaar, maar voor de hond mogelijk dus nog niet, en zoals we nu weten; pas vanaf 6 meter in vol detail. Neem daarin mee dat een deel van onze Ferrari’s met ongeveer een snelheid van zeker 50/60 km per uur op hun doel af racen, dan kun je je mogelijk voorstellen dat dit best wel eens fout zou kunnen gaan. Goede zichtbaarheid is dan dus zeker een must, evenals snel kunnen reageren en schakelen van de hond. Dit gaat makkelijker wanneer de hond verschillende sprongtechnieken geleerd heeft en zich volledig bewust is van zijn lichaam en hoe dit te gebruiken.

Focuspunt van onze hond
Afhankelijk van de oefening waarin de obstakels/hekjes geplaatst zijn zal de hond daar meer of minder op gefocust zijn. Wanneer er bijvoorbeeld op 80 meter een markeer-apport gegooid wordt, oftewel een bewegend beeld dat ze goed registeren, en er staat op 40 of 60 meter een hekje, dan is de kans vrij groot dat ze hier volledig niks van meekrijgen, omdat ze het hekje niet zien vanwege hun focus die volledig op de beweging op 80 meter is. Zelfs bij een goed zichtbaar hekje kan dit gebeuren doordat ze letterlijk door de maaswijdte op de beweging in de verte kunnen focussen. Eigenlijk zoals een fototoestel ook achter de mazen van het hek in de verte kan scherpstellen. Dit maakt dat een hond dus echt vol in een net kan lopen dat voor ons toch heel duidelijk zichtbaar is. Daarnaast is ons zichtpunt ook nog eens veel hoger dan dat van de hond. Zoals zo vaak zeg ik ook hier: ga maar eens op ooghoogte van de hond zitten en bekijk de oefening vanuit zijn gezichtsveld via de ‘hoe zien honden kleuren’-app (Chromatic Vision Simulator), en bepaal daarna dan hoe je deze oefening gaat opbouwen of uitvoeren.

Hoe dan toch veilig leren springen
We ontkomen binnen onze mooie sport natuurlijk niet aan springen. In het veld komen ze nou eenmaal obstakels en hekjes tegen, zeker in een land als Nederland. Het is dus beter om je hond daar binnen de trainingen goed op voor te bereiden. Deels door ze van pup af aan heel bewust te maken van hun lijf en hun core-stability goed te trainen. Ga om die reden ter voorbereiding op een sportief leven als-je-blieft een goede cursus balans en coördinatie doen met je pup en blijf dit onderhouden, al is het maar thuis met wat items van de Decathlon of Action, of in bos of park met wat je daar aan bomen of kinderspeeltoestellen vindt. In het door Mary uitgeschreven deel is hier aandacht voor. Ook trucjes uit de dogdance maken dat een hond een enorm lichaamsbewustzijn krijgt, en een aantal zijn daarnaast ook nog eens uitstekend voor een goede warming up van de hond. Let daarbij wel op dat ze dan langzaam en gecontroleerd worden uitgevoerd. Langzaam fietsen vraagt ook veel meer van onze balans en coördinatie dan hard fietsen, dus als warming up en om meer lichaamsbewustzijn te creëren, rustig en beheerst! Te denken valt bijvoorbeeld aan een slalom of acht door de benen, rondjes om je heen zowel links als rechtsom, en het pivoteren op de pivoteerschijf, de oefening ‘buig’. Qua actie oefeningen lenen zich prima: samen een stukje rennen, sprintje trekken vanuit de zit achter een bijvoorbeeld een tak. Bij een goede behendigheidstraining zullen de hond en baas daadwerkelijk inzichten opdoen over hoe zo veilig en efficiënt mogelijk te springen, en wat daar aan kleine oefeningen thuis ter voorbereiding kan worden gedaan. Kortom dansende jagers of behendige jagers, het is echt zo’n gek idee nog niet! Uit vele andere keukens is zoveel te halen waardoor onze mooie jachthonden hun fantastische werk nog veel beter voorbereid kunnen doen, en ze veel minder kans op blessures hebben. En het is nog leuk ook om samen te doen, bijvoorbeeld op de donkere winteravonden, lekker binnen in een droge indoor hal of je eigen schuur/huiskamer.

Bewuste keuzes
Naast je hond bewust goed voorbereiden op het springen, is het dus ook goed om zelf bewust mee te kijken en mee te denken hoe een hond de sprongoefening eigenlijk ziet. En met die kennis en je eigen hond - die je zo goed kent - in te schatten hoe je de oefening gaat opbouwen of uitvoeren. Zelf heb ik altijd zeer snelle, hoog gemotiveerde honden op het apport gehad, en daarmee helaas ook twee keer een nare ervaring met een flinke crash in het net. Ik heb dit op Facebook vaker gezien en gelezen, en zelfs bij de veel gegeven obstakeltrainingen zie ik het veel gebeuren. Hetgeen uiteindelijk heeft geleid tot deze workshop. Want onze honden doen het toch altijd maar weer voor ons, dus we zijn aan ze verplicht om ze zo goed mogelijk te begeleiden en voor te bereiden. Voor mezelf heb ik dan ook besloten dat ik met de bovenstaande wetenschap mijn hond niet meer laat springen over voor hem echt niet zichtbare netten, tenzij ik ze mag duiden en laten nemen voordat de gehele oefening start. In mijn eigen trainingen gebruik ik witte of blauwe plastic wegwerkzaamheden netten. Deze zijn goed zichtbaar door hun kleur en kleinere/dikkere mazen, en daarnaast gaan ze makkelijk stuk mocht het onverhoopt toch mis gaan. De schapennetten zijn voorzien van ijzerdraad zodat de schapenboer ze ook onder stroom kan zetten. Ik heb Vidar er oprecht een keer uit moeten knippen! Pas als springen en het lijf goed beheerst wordt, train ik ook met bestaande zichtbare obstakels in de natuur, omdat we die in de echte jacht immers ook tegen komen. Daarnaast heb ik mijn honden geleerd dat wanneer ik voor het commando ‘vooruit’ of  ‘apport’ het woordje ‘hoog’ geef, ze een obstakel/hindernis op hun weg kunnen verwachten. Veel honden zijn in staat via voorspellers bijvoorbeeld onweer aan te kondigen, dus ik geloof erin dat ze dit  ‘hoog’ als voorspeller ook kunnen leren wanneer je dit consequent toepast. Daarnaast herhaal ik bij Njordi dit commando wanneer hij in 10 meter regio van de hindernis komt, i.v.m. met zijn enorme snelheid ,en ik dus niet weet of hij binnen de zes meter wel voldoende tijd heeft om de hindernis in vol detail in zich op te nemen. Mijn ‘hoog’ is dus geen commando om nu te springen maar meer een waarschuwing/voorspeller van een hindernis op de weg. Dat zal me zeker punten kosten, maar liever dat dan nogmaals een nare crash met alle mogelijke gevolgen van dien. Ken hierin je hond en weet wat voor haar of zijn veiligheid nodig is en handel daarnaar. 

De balans met de gans
Als laatste wil ik nog even aanhalen dat wanneer je hond dan uiteindelijk juist en goed opgebouwd, goed en veilig heeft leren springen en daar zijn lijf efficiënt in gebruikt, je nog niet helemaal klaar bent. Binnen onze tak van sport springt de hond namelijk met een lege bek heen, maar als het goed is met een gevulde bek terug. Je kunt je voorstellen dat dit een groot verschil maakt voor het moment van afzetten, hoe krachtig je moet afzetten, je balans in het zweefmoment, maar zeker ook hoe je je landing het beste op kunt vangen (honden hebben namelijk geen sleutelbeenderen en vangen de landing volledig op met hun pezen en spieren). Kortom als met een lege bek springen beheerst wordt, train dan als-je-blieft ook nog geleidelijk de sprong met de, steeds wat zwaarder, gevulde bek. Probeer zelfs maar eens hoe anders het voelt om over een hekje te springen met lege armen of met een zak van 5 kg aardappels in je armen. En dat is nog niet eens te vergelijken met het balanspunt wanneer je dit in je bek zou dragen. Maar het maakt wel inzichtelijk dat het ook om oefening vraagt om dezelfde sprong soepel te springen met extra ballast. Wees reëel met welke bek-/nek-/voorhandbelasting en van welke hoogte je nog een sprong vraagt van je hond. Wij zijn er ook om ze te helpen en te beschermen. Ik merk vaak in de echte jacht dat er veel meer geholpen wordt door even een hekje naar beneden of omhoog te houden, of een ondersteunend commando voor de hond. Dat de geweren hier totaal geen moeite mee hebben of zelfs doen voor je hond die terug komt met die mooie geapporteerde zware gans. Maar wanneer het in de wedstrijden om punten gaat, ons ego nogal eens maakt dat we denken: ‘nou deze ene keer redt hij het vast wel’. Maar blijf altijd denken aan de veiligheid en de gezondheid van je hond, die is zoveel belangrijker dan dat ene puntje meer of minder!

[TEKST MARY INVOEGEN]

Springen is dus zoveel meer dan alleen springen!
Rest ons slechts jullie nogmaals te bedanken voor jullie overweldigende interesse in dit volgens ons zo belangrijke onderdeel uit de jachtsport. We hopen dat we wat ogen hebben geopend en bewustzijn hebben geprikkeld, en dat jullie nu juist en bewust met je maatje 2024 doorspringen! En vergeet de warming up niet!
​
May Kersen en Gwen Pieters​

​Les Chiens Sportives

3 Route De La Garde
LD Chez Penot
16380 Charras, France

Mobiel

​​+31 (0) 6 22386650
+33 (0) 7 69529946

Openingstijden pension

Maandag t/m Zaterdag:
8:30 - 9:00 / 17:30 - 18:30 uur

Zondag: gesloten

Afspraak

In uitzonderingsgevallen kan er vooraf een afspraak gemaakt worden om van de openingstijden af te wijken.
  • Home
  • Hondenschool
  • Hondentrainingsweken
  • Pension
  • Online Modules
  • Wie zijn wij?
  • Accommodatie
  • Contact en informatie
  • Vidar
  • Publicaties
  • Waar zijn wij?
  • A la Carte Menu 2025